MARCHE - mało znany region Włoch

Morze, piękne lasy, pasma uroczych pagórków, dostojne Apeniny gdzie mieszka wieszczka Sybilla, średniowieczne miasta z klasztorami, fortecami, kościołami: oto region Marche. Region stosunkowo mało znany, chociaż ma wszystko, o czym można marzyć: piękne krajobrazy, plaże, zabytkowe miasta, tajemnicze góry, wspaniałą regionalną kuchnię. Do Marche po raz pierwszy przybywam, żeby zobaczyć Urbino. Jestem przejazdem z miasta mozaik Rawenny w drodze do Umbrii. Wybrałam to miasto, dawną stolicę księstwa Urbino, w którym znajduje się Palazzo Ducale, jedna z najpiękniejszych budowli włoskiego renesansu. Oczekiwania mam więc spore, a mimo to Urbino ofiarowuje mi znacznie więcej. Zaskakuje mnie swoją urodą, swoim malarskim położeniem na wzgórzu, swoją harmonijną zabudową, werwą miasteczka, gdzie tętni życie m. in. dzięki studentom.

Kolejne moje zetknięcie z Marche, to miasteczko Gradara, odwiedzone w drodze na Riwierę Conero. Gradara należy do grupy „borghi piu’ belli d’Italia”, czyli najpiękniejszych dawnych miasteczek włoskich. Gradara to przede wszystkim bajkowy zamek z czerwonej cegły, mury, wieżyczki. Szczególnie miło wspominam spacer po murach miasta, skąd roztaczają się wspaniałe widoki na okoliczne wzgórza i całe miasteczko. W sezonie i w weekendy może być tam bardzo tłoczno, gdyż jest to także ulubiony cel wycieczek. Będąc w tamtych okolicach można się przejechać drogą nadmorską między Gabicce Mare a Pesaro. Krajobrazowo zdecydowanie najpiękniejsze wybrzeże w Marche i należące do piękniejszych nad całym Adriatykiem to region zwany Riviera di Conero. Zaczyna się zaraz na południowych przedmieściach Ankony i obejmuje ciekawe miejscowości Portonovo i Numana. Najpiękniejsza w tym obszarze, należącym do parku regionalnego, jest oczywiście przyroda. Jadąc pomiędzy nadmorskimi miasteczkami Portonovo i Numana napotykamy na łagodne wzgórza porośnięte polami szafirowej lawendy i żółtych słoneczników. Jesteśmy w pobliżu morza, właściwie nad samym morzem, a zarazem czujemy się jak w górach, od wybrzeża oddziela nas często masyw góry Monte Conero (572 m), wyrastający niemal z morza. To spektakularne wybrzeże najlepiej podziwia się ze statku lub ze szczytu Monte Conero. Statkiem najlepiej wybrać się z miejscowości Numana lub Sirolo na wycieczkę na prawie niedostępną drogą lądową plażę „Spiaggia delle Due Sorelle” (plaża dwóch sióstr). Statek wycieczkowy zatrzymuje się na tej plaży, można popływać rozkoszując się wspaniałymi widokami na urwiste skalne wybrzeże, malownicze skały wystające z morza czy lazurowy horyzont Adriatyku.

Marche to region małych i bardzo małych miasteczek. W Marche jakże łatwo wykrzyknąć: „małe jest piękne!”. W pobliżu Riwiery warto zajrzeć np. do Osimo czy Offagna. Ja właśnie je odwiedziłam, ale kosztem już Loreto słynnego z sanktuarium maryjnego.

W pobliżu znajduje się także miasteczko Recanti gdzie urodził się Giaccomo Leopardi, najsłynniejszy romantyczny włoski poeta. Wiele jego poezji rozpoczyna się właśnie od opisu łagodnego piękna krajobrazu Marche. Na pewno warto także obejrzeć średniowieczne mury w Jesi. Wiele można wybrać; ja z Osimo zmierzam w kierunku Gór Sybilińskich. Po drodze odwiedzam położoną na wzgórzu miejscowość Macerata, zasługującą na spokojne przyjrzenie się jej pięknym placom i uliczkom. Mnie jednak wygania z niej dotkliwy upał. Znajduję schronienie od skwaru w opactwie Abbadia di Fiastra. Następny przystanek to malutkie San Ginesio, otoczone murami. Jest koniec czerwca, upał ogromny, a ja w dali widzę już ośnieżone szczyty. Chcę jak najszybciej znaleźć się u ich stóp. Po drodze już tylko rzut oka na kolejne urocze miasteczka Amandola i Sarnano . I oto pod wieczór od strony przełęczy Forca di Presta ujrzę panoramę płaskowyżu Piano Grande, wioskę Castelluccio; widok, który wzruszy mnie do łez. Kolorowe łąki, bezmiar płaskowyżu otoczony łańcuchami gór i jedna jedyna osada: Castelluccio, leżąca na przełęczy między płaskowyżami Piano Grande (wielki płaskowyż) a Piano Perduto (zagubiony płaskowyż).Tutaj jest granica dwóch zielonych regionów Włoch: Umbrii i Marche. O Górach Sybillińskich pisałam już wcześniej, teraz może już tylko wspomnę o słynnym jeziorze Piłata na zboczach Monte Vettore. Jezioro wzięło nazwę od legend mówiących, że właśnie do niego zostały wrzucone zwłoki Piłata. W części Gór Sybilińskich, która należy do regionu Marche warto wg mnie odwiedzić: miasteczko Visso, Sanktuarium di Macereto, Fiastrę nad zbiornikiem wodnym o tej samej nazwie i wspaniale lazurowej wodzie. Z Castelluccio wybieram się pewnego dnia do Ascoli Piceno, miasta o wieżach, starych murach, pięknych placach. Znowu jest bardzo gorąco, a może to góry przyzwyczaiły mnie do swojego rześkiego powietrza. A jednak mimo gorąca próbuję słynnego miejscowego specjału: wielkie faszerowane mięsnym nadzieniem oliwki, panierowane i smażone w oliwie. Mimo niezwykle wysokiej temperatury powietrza smakują znakomicie! Jadąc do Ascoli Piceno mija się pięknie położone na zboczach gór miejscowości i zamki na wzgórzach. Przykładem może być Arquata del Tronto. W pobliżu Ascoli Piceno znajduje się Offida, o której wspominałam pisząc o karnawale we Włoszech. Przedstawiłam Państwu pokrótce miejsca, które odwiedziłam, które wybrałam z wielu różnych możliwości. Nie dotarłam do Pesaro, miasta Gioachino Rossiniego, gdzie w lecie odbywają się festiwale jego muzyki. Nie dotarłam do wspaniałej twierdzy S. Leo w pobliżu Urbino i wielu innych perełek regionu leżącego między Apeninami a Adriatykiem, pięknego regionu Marche.